काठमाडौं, २१ असोज २०८३ – पूर्वप्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्र शमशेर जबरा र उनका नजिककाको निवासमा सम्पत्ति शुद्धीकरण अनुसन्धान विभागले एकसाथ छापा मारेपछि न्यायपालिका, सुरक्षा निकाय र राजनीतिक वृत्तमा हलचल मचिएको छ।
बुधबारको छापा: कहाँ, कसको घरमा?
बुधबार दिउँसो विभाग र प्रहरीको संयुक्त टोलीले महाराजगञ्जस्थित जबराको निवासमा छानबिन गर्यो। सोही समय उनका भाइ प्रभुशमशेर जबरा, ज्वाइँ नवीन बस्नेत, दीपक तिमल्सिना, नारायण दाहाल र पूर्वन्यायाधीश नवराज थपलियाको घरमा पनि छापा मारेर महत्त्वपूर्ण कागजात र प्रमाण संकलन गरिएको जनाइएको छ।
छापाको आधार हालै पक्राउ परेका बिचौलिया इनम सापकोटाको बयान र मोबाइल विवरण (कल डिटेल) हो। विभाग अब जबरा र आफन्तका नाममा रहेको शंकास्पद सम्पत्ति र बैंक खाता रोक्का गर्ने तयारीमा छ।
कडी जोडिँदै: इनम सापकोटा को हुन्?
अनुसन्धानसँग सम्बद्ध स्रोतका अनुसार, अमेरिकी ग्रीनकार्ड वाहक सापकोटा नख्खु कारागारमा रहेका विवादित व्यवसायी दीपक भट्टलाई थुनामुक्त गराउने 'सेटिङ' मा मुख्य बिचौलियाका रूपमा सक्रिय थिए। उनी जबरा र न्यायालयका अन्य प्रभावशाली पात्रसँग निरन्तर सम्पर्कमा रहेको आशंका गरिएको छ।
शंकास्पद गतिविधि देखिएपछि विशेष ब्युरोले उनलाई त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलबाट नियन्त्रणमा लिएको थियो। उनको मोबाइलमा रहेका WhatsApp र Signal च्याटमा ठूलो रकमका कारोबार र मुद्दा मिलाउने कुराकानीका प्रमाण भेटिएको दाबी गरिएको छ। यी विवरणले ठूला व्यवसायी, नेता र प्रहरी अधिकारीसम्मको सञ्जाल उजागर गर्न सक्ने अनुमान छ।
मध्यरातको भेट र एआईजीको निलम्बन
यो प्रकरणको सबैभन्दा संवेदनशील पाटो सुरक्षा निकायभित्रको संलग्नता हो। सुरक्षा थ्रेटको कारण देखाउँदै जबरालाई प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएको रात, सशस्त्र प्रहरीका एआईजी वंशीराज दाहाल कसैलाई जानकारी नदिई मध्यरात (करिब ३ बजे) उनलाई भेट्न पुगेका थिए। दाहाल जबराका आफन्त पनि हुन्।
अनुसन्धानका क्रममा दाहालले सापकोटाको मोबाइल प्रयोग गरेर संवेदनशील र गोप्य सुरक्षा सूचना जबरा तथा अन्य पक्षलाई पठाएको विद्युतीय प्रमाण फेला परेको भनिएको छ। अवकाश पाउन आठ दिन बाँकी हुँदा गृह मन्त्रालयले उनलाई 'राज्य र संगठनप्रति गम्भीर धोकाधडी' को आरोपमा निलम्बन गर्यो।
सर्वोच्चको आपत्ति, एमालेको 'राज्य आतंक' को आरोप
जबरालाई मध्यरातमा नियन्त्रणमा लिने कदमबारे राज्यका अंग विभाजित देखिएका छन्:
- सर्वोच्च अदालत: आकस्मिक पूर्ण बैठकले असन्तुष्टि जनाउँदै विज्ञप्ति जारी गर्यो। पूर्वप्रधानन्यायाधीशलाई सुतिरहेको अवस्थामा पक्राउ पुर्जीबिना नियन्त्रणमा लिनु स्वेच्छाचारी र लोकतान्त्रिक मान्यताविपरीत भएको अदालतको भनाइ छ।
- नेकपा एमाले: पार्टीले यसलाई 'राज्य आतंक' भनेको छ। मुख्य सचेतक ऐनबहादुर महराले संसद्को आकस्मिक बैठकमा यो कदमलाई अधिनायकवादी चरित्र भने।
- सरकार: गृहमन्त्री सुदन गुरुङले यो विशुद्ध कानुनी र सुरक्षा अनुसन्धानको विषय भएको बताउँदै राज्यको गोपनीयता भंग गर्ने वा न्यायालयमा सेटिङ गर्ने जोसुकैलाई उन्मुक्ति नदिइने अडान राखे।
अब के हेर्नुपर्छ?
यसअघि फागुन १ गते जबराविरुद्ध संसद्मा महाभियोग प्रस्ताव दर्ता भए पनि प्रक्रिया निष्कर्षमा नपुगी उनले अवकाश पाएका थिए। अब राज्यका निकायको यो सक्रियताले जबरा-सापकोटा-दाहालको त्रिकोणभन्दा पर कति गहिरो जालो खुल्छ भन्ने प्रश्न बाँकी छ। खासगरी तलका कुरा हेर्न बाँकी छन्:
- बैंक खाता र सम्पत्ति रोक्काको औपचारिक निर्णय।
- सापकोटाको मोबाइलबाट बाहिर आउने अरू नाम।
- मध्यरातको नियन्त्रणको कानुनी आधारबारे सरकारको स्पष्टीकरण।
- जबरा र उनका आफन्तको आधिकारिक प्रतिक्रिया।