अक्टोबर-२९, काठमाडौं।
नेपालको बदलिँदो राजनीतिक परिस्थितिमा नेकपा (एमाले) का अध्यक्ष तथा पूर्वप्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र नेपाली कम्युनिस्ट पार्टीका संयोजक पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ बीच सम्भावित राजनीतिक पुनर्मिलनको विषयले चर्चा पाउन थालेको छ। सरकारको विरोधमा सशक्त राजनीतिक संघर्ष गर्ने र विपक्षी शक्तिहरूलाई एकजुट बनाउने सम्भावनासँगै ओली–प्रचण्ड सहकार्य तथा संयुक्त मोर्चा निर्माणको विषयले राजनीतिक वृत्तमा चासो बढाएको हो।
एमाले अध्यक्ष ओलीले आफ्ना नेता तथा कार्यकर्तालाई सरकारविरुद्ध आन्दोलनको तयारीमा जुट्न आग्रह गरेका छन्। तिहारलगत्तै आवश्यकताअनुसार आन्दोलनलाई अगाडि बढाउनुपर्ने संकेत गर्दै उनले पार्टीका नेता, कार्यकर्ता तथा विभिन्न तहका कमिटीलाई राजनीतिक रूपमा सक्रिय र तयारी अवस्थामा रहन आह्वान गरेको बताइएको छ। सरकारको कार्यशैलीप्रति असन्तुष्टि व्यक्त गर्दै ओलीले आगामी दिनमा सशक्त प्रतिवाद गर्नुपर्ने आवश्यकता औँल्याएका छन्।
यसैबीच, सरकारविरुद्ध प्रभावकारी दबाब सिर्जना गर्न अन्य साना राजनीतिक दलहरूलाई समेत समेटेर संयुक्त मोर्चा निर्माण गर्ने सम्भावनाबारे चर्चा भइरहेको छ। यस्तो मोर्चा बनेमा सरकारका निर्णयविरुद्ध साझा धारणा निर्माण गर्ने, राजनीतिक संघर्षलाई व्यवस्थित बनाउने र सडकदेखि सदनसम्म प्रतिपक्षको आवाज सशक्त बनाउने रणनीति अघि बढ्न सक्छ। तर संयुक्त मोर्चा गठन गर्ने औपचारिक निर्णय र त्यसमा सहभागी हुने दलहरूबारे स्पष्ट जानकारी सार्वजनिक भइसकेको छैन।
ओली र प्रचण्डबीच सम्भावित पुनर्मिलनको चर्चा हुनुको अर्को कारण बदलिँदो राजनीतिक समीकरण पनि हो। विगतमा सत्ता सहकार्य र राजनीतिक प्रतिस्पर्धाका विभिन्न चरण पार गरेका यी दुई नेताबीच पुनः समझदारी बनेमा त्यसले राष्ट्रिय राजनीतिमा नयाँ आयाम थप्न सक्छ। यद्यपि, विगतका मतभेद, नेतृत्वबीचको अविश्वास र फरक राजनीतिक प्राथमिकतालाई सम्बोधन गर्नु उनीहरूका लागि चुनौतीपूर्ण हुन सक्छ।
वर्तमान राजनीतिक अन्योलताबीच सरकारको विरोध, विपक्षी दलहरूको भूमिका र सम्भावित आन्दोलनको स्वरूपबारे अनेकौँ सवाल उठिरहेका छन्। के ओली र प्रचण्ड एउटै मोर्चामा उभिन तयार होलान्? अन्य साना दलहरूलाई समेटेर साझा राजनीतिक एजेन्डा निर्माण गर्न सकिएला? तिहारलगत्तै आन्दोलनको तयारीले वास्तविक रूप लिन्छ वा राजनीतिक दबाब सिर्जना गर्ने रणनीतिमा मात्र सीमित हुन्छ? यी प्रश्नहरूको उत्तर आगामी राजनीतिक घटनाक्रमले दिनेछ।
राजनीतिक विश्लेषणका दृष्टिले हेर्दा, संयुक्त मोर्चा निर्माणको पहल विपक्षी दलहरूका लागि आफ्नो शक्ति प्रदर्शन गर्ने अवसर हुन सक्छ। तर आन्दोलनको सफलता नेताहरूका अभिव्यक्तिमा मात्र निर्भर हुँदैन। स्पष्ट उद्देश्य, साझा कार्यक्रम, संगठनात्मक एकता, जनसमर्थन र शान्तिपूर्ण राजनीतिक संघर्षप्रतिको प्रतिबद्धता पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण हुन्छन्।
अन्ततः ओली-प्रचण्ड पुनर्मिलन सम्भव हुन्छ कि हुँदैन, अन्य साना दलहरू संयुक्त मोर्चामा आबद्ध हुन्छन् कि हुँदैनन् र सरकारविरुद्धको आन्दोलनले कस्तो रूप लिन्छ भन्ने कुरा आगामी राजनीतिक पहल र घटनाक्रमले निर्धारण गर्नेछ। अहिलेका लागि भने सम्भावित सहकार्य, आन्दोलनको तयारी र विपक्षी एकताको विषय नेपाली राजनीतिका चासोपूर्ण सवाल बनेका छन्।
